از قرنهای چهارم تا ششم پیش از میلاد مسیح ، اخترشناسان یونانی پی بردند که باید بیشتر از یک سایبان (آسمان) وجود داشته باشد چون اوضاع نسبی ستارگان ثابت که حول زمین حرکت میکنند، ظاهراً تغییری نمیکند اما اوضاع نسبی خورشید، ماه و پنج جسم درخشان ستاره مانند (که امروزه سیارات عطارد، زهره، مریخ، مشتری و زحل میگویند) تغییر میکنند. در قرآن مجید نیز جایی که صحبت از حقیقت آسمان میکند، لفظ آسمانهای هفتگانه به کار برده میشود.

در حدود 150سال پیش از میلاد، یک منجم یونانی، فاصله زمین تا ماه را بر حسب قطر زمین به دست آورد. او روشی را به کار برد که یک قرن پیش از او، اخترشناس دیگری، پیشنهاد کرده بود. او متوجه شده بود که انحنای سایه زمین، وقتی که از ماه میگذرد، باید ابعاد نسبی زمین تا ماه را نشان دهد. 

برای تعیین فاصله خورشید نیز یک روش هندسی به کار برد که از نظر تئوری، درست بود اما نیاز به اندازه گیری زاویه هایی چنان کوچک داشت که جز با استفاده از وسایل امروزی ممکن نبود. هرچند که ارقام او درست نبود، اما نتیجه گرفت که خورشید، دستکم باید هفت برابر بزرگتر از زمین باشد و بنابراین گردش خورشید به دور زمین که در آن زمان رایج بود را غیرمنطقی دانست.

اخترشناسان بعدی، حرکات اجرام آسمانی را بر مبنای این نظریه مورد مطالعه قرار دادند که زمین، ساکن است و در مرکز عالم قرار دارد. نفوذ و سلطه این نظریه تا سال 1543، یعنی تا زمانی که «کوپرنیک» کتاب خود را منتشر کرد و با پذیرش عقیدهی «آریستاکوس»، زمین را برای همیشه از مرکز جهان بودن بیرون راند، حاکم بود.

امروزه سرانجام بعد از تحقیقات گسترده توسط پیچیده ترین تلسکوپها، دانشمندان دریافتند که:
● غیر از کهکشان ما، کهکشانهای دیگری نیز وجود دارد
● کهکشانهایی وجود دارند که جرم آنها بیشتر از کهکشان ماست.
● براساس مقیاس جدید فاصله ها، سن زمین دستکم 5میلیارد سال است و این حد با حدسیات زمینشناسان در مورد سن زمین مطابقت دارد. 

همچنین تلسکوپهای جدید، وجود خوشه های کهکشانی را نشان میدهد. کهکشان ما نیز ظاهراً جزئی از یک خوشه محلی است که شامل ابرهای ماژلان، کهکشان امرأة المسلسله و چندین کهکشان کوچک دیگر نیز هست که روی همرفته نوزده عضو را تشکیل میدهند.

اگر کهکشانها، خوشه ها را و خوشه ها نیز خوشه های بزرگتری را تشکیل میدهند، آیا میتوان گفت که جهان و به تبع آن فضا، تا بینهایت گسترده شده است؟ یا اینکه چرا برای فضا و جهان انتهایی وجود ندارد؟

در هر حال، دانشمندان با وجود اینکه با تخمین میتوانند تا فاصلهی 9میلیارد سال نوری، چیزهایی را تشخیص دهند، ولی هنوز هم نشانهای از پایان جهان پیدا نکرده اند. 

منبع: اینترنت

توسط: مدیر سایت در :شنبه، 29 فروردین، 1388